Bloog Wirtualna Polska
Są 1 132 784 bloogi | losowy blog | inne blogi | zaloguj się | załóż bloga
Kanał ATOM Kanał RSS

Do wakacji zostało:

Ankieta

W wakacje:



Witaj! Jeśli SZUKASZ pomocy w: -języku polskim; -języku angielskim; -historii; -języku francuskim itp. TO TEN BLOG JEST DLA CIEBIE! - WIELE materiałów NIEZBĘDNYCH do matury; - LICZNE artykuły o szkole, maturze, sposobach nauki; - propozycje ROZWIĄZAŃ zadań DOMOWYCH; - SZLIFOWANIE języka angielskiego; - wypracowania; - referaty; -opracowania lekcji. PONAD 402000 WEJŚĆ! ZAPRASZAM KAŻDEGO DNIA! ODKRYJMY PIĘKNO NAUKI!

Język polski- Motyw obozu koncentracyjnego w literaturze.

środa, 08 czerwca 2011 11:13

Łagry, niemieckie obozy koncentracyjne z czasów II wojny światowej, to motyw bardzo częsty, bo ukazujący część okrutnej historii. Obozy te mieściły się między innymi na terenach Polski. Najbardziej znane to: Auschwitz, Treblinka, Sobibor, Bełżec, Kulmhof, Majdanek. Były miejscami zagłady, z komorami gazowymi i krematoriami. Zakładano je w celu eliminacji ludności, głównie żydowskiej (Holokaust). Program takiego wyniszczania stosowano też w gettach.

 

Zofia Nałkowska Medaliony

Zbiór opowiadań Nałkowskiej to przypomnienie zbrodni dokonywanych przez Niemców, niektóre z nich dotyczą obozów koncentracyjnych, inne są związane z tym problemem pośrednio. Dno to relacja kobiety, która początkowo została zabrana na Pawiak. Mówi o eksperymentach, jakie dokonywane były na więźniach, strzelaniu do wycieńczonych ludzi, częstych torturach. Następnie jeńców wywieziono do obozu w Bunzig. Warunki tam panujące były trudne do wytrzymania: wczesne pobudki, brak jedzenia, apele, kary. Za źle wykonane czynności zamykano w bunkrach. Wszystko to wywoływało zmiany w psychice człowieka. Więźniarka w opowiadaniu Wizja, aby przeżyć kolejny dzień, myślała o męce Chrystusa. W obozach panowała bezwzględność – kobiety wypędzano na mróz, a w końcu zabijano. Opowiadanie Człowiek jest mocny poświadcza schematyczność: obóz, łaźnia, komora gazowa, pogrzebanie w lesie. Bez żadnych skrupułów strzelano w głowy więźniów, zabierano im nawet kosztowności. Dorośli i dzieci w Oświęcimiu to pewne podsumowanie. Jest to dowód na wielkie okrucieństwo oprawców: bicie, duszenie, deptanie więźniów… Dzieci wiedziały, że muszą umrzeć. Ich zabawy pokazywały, że świat, w którym przebywały, wpłynął na ich psychikę. Wszystkie opowiadania dowodzą okrucieństwa hitlerowców i cierpienia więźniów.


 

Tadeusz Borowski Opowiadania

To zbiór opowiadań dotyczących przeżyć obozowych. Pożegnanie z Marią jest początkiem całej historii, w wyniku łapanek, wielu ludzi zostaje zabranych do obozów koncentracyjnych. Ostatnie opowiadanie, Bitwa pod Grunwaldem, nawiązuje już do wyzwolenia. Obóz stanowi kompleks różnych budynków (sala muzyczna, biblioteka, szpital, krematoria, puff), o czym czytamy w U nas w Auschwitzu. Bohaterem i narratorem jest Tadek, człowiek, który przystosowuje się do warunków obozowych. Jest cyniczny, można powiedzieć, że akceptuje zasady tam panujące, za wszelką cenę walczy o przetrwanie – zmusza go do tego obóz koncentracyjny. Ten świat to ciągłe zagrożenie i wysiłek: kary za próby ucieczki, kradzieże, praca, brak własności, rozstania, śmierć. Każdy próbuje przezwyciężyć te trudności na swój sposób: zabija tęsknotę przekazywanymi przez pośredników listami czy też wyrzeka się własnego dziecka, żeby tylko przetrwać. Obóz zmusza do różnych zachowań, potrafi zdegradować moralnie, znieczula na śmierć. Ludzie są też traktowani przez władzę w okrutny sposób: słabsi są zagazowywani, a ci silniejsi muszą pracować. Więźniowie przewożeni do komór są brutalnie traktowani. Ci, którzy pracują, są wyczerpani, ich ciała – obolałe, a posiłkiem jest zupa przypominająca wodę. Opowiadania pokazują jak zachowanie człowieka ulega zmianom pod wpływem wielu negatywnych doświadczeń, a przede wszystkim strachu.


 

Thomas Keneally Lista Schindlera

Książka przede wszystkim pokazuje bohaterską postawę Oskara Schindlera. Nie skupia się na życiu obozowym, a na przejawach ludzkości w czasach Holokaustu. Schindler był Niemcem, który pomagał Żydom – dał im schronienie w swojej fabryce, żeby ocalić ich od śmierci w obozach koncentracyjnych: gdy w życie wszedł plan Endlösung, rozwiązano getto, a ludzi przewożono do obozu w Płaszowie. Schindler wykupił tych, którzy byliby nieefektywnymi pracownikami. Przypłacił to bankructwem, ale dzięki temu około tysiąc osób zostało uratowanych. Jest to historia oparta na faktach – pokazuje czasy Holokaustu, ale też zdarzenia, które pozwalały zachować nadzieję.

 


Stanisław Grzesiuk Pięć lat kacetu

Autor przebywał w obozach od 1940 roku. Najpierw w Dachau, potem w Mauthausen i Gusen. Na wolność wyszedł dopiero w 1945 roku. Stasiek, który życia uczył sie na ulicach, dość łatwo wszedł w realia obozowe. Jego nadrzędna dewiza to unikanie pracy i cwaniactwo. Z czasem został nazwany przez więźniów Gusen „królem obiboków”. Piął się też w hierarchii obozowej – od muzułmana do prominenta. Stasiek jest głównym bohaterem opowiadanej rzeczy, jednak pisarz precyzyjnie i ze szczerością odzwierciedla obozowe życie. Pokazuje małość i wielkość człowieka, nie unika tematów wstydliwych nawet wtedy, gdy dotyczą jego samego. Podkreśla jednak – powtarzając za swoim przyjacielem, Stanisławem Nogajem –

 

Ci, którzy nie byli sami w obozie, niech nie sądzą tych, którzy tam przebywali.

 


Imre Kertesz Los utracony

To zmagania 14-latka z życiem obozowym. Chłopiec trafia do Oświęcimia, a później do obozu w Buchenwaldzie. Doświadcza tego, co było dla obozów powszechne: podróży w nieludzkich warunkach, braku pożywienia, okrucieństwa i bezwzględności strażników. Ma świadomość istnienia krematoriów i komór gazowych. Jednak niczego nie ocenia, nic nie wydaje mu się nienaturalne, obóz wpływa na jego psychikę i wrażliwość – chłopiec przyzwyczaja się do tamtejszych zasad i uznaje je za słuszne. Po opuszczeniu obozu nie potrafi się odnaleźć w pozbawionym narzuconych reguł i niewoli świecie. Przychodzi myśl, że tam mógł być szczęśliwy. Los utracony to opowieść o kształtowaniu się osobowości w tych okrutnych czasach.

 


Inne przykłady literackie:

Seweryna Szmaglewska Dymy nad Birkenau (życie obozowe przedstawione z perspektywy więźniarki)
Pola Gojawiczyńska Krata (wspomnienia z więzienia na Pawiaku)
Erich Maria Remarque Iskra życia (obóz koncentracyjny w Mellern, wyzwolenie)
Zofia Kossak-Szczucka Z otchłani (Oświęcim; obozy hitlerowskie a godność człowieka)
Wanda Ossowska Przeżyłam... (Lwów, Warszawa – 1939-1946) (wspomnienia z obozu koncentracyjnego na Majdanku)
Igor Neverly Chłopiec z Salskich Stepów (doświadczenia wyniesione z obozów koncentracyjnych)
Wanda Półtawska I boję się snów (obóz koncentracyjny w Ravensbrück)
Tadeusz Hołuj Koniec naszego świata (wspomnienia z obozu w Oświęcimiu)


Podziel się
oceń
0
0

komentarze (1) | dodaj komentarz

Język polski- Motyw Noego, arki, potopu w literaturze.

poniedziałek, 06 czerwca 2011 10:44

Biblijna opowieść o potopie znajduje się w Księdze Rodzaju (6-14). Podobne historie występują też w innych tradycjach, jednak najbardziej znana jest opowieść o Noem i jego arce.

 

Bóg zaobserwował grzeszne postępowanie ludzi i w wyniku gniewu, zesłał na całą ludzkość potop. Jednak postanowił ocalić człowieka dobrego i najbardziej bogobojnego – był nim Noe. Zadaniem mężczyzny było wybudowanie arki i zabranie na nią swojej żony, trzech synów i ich żon. Poza rodziną na statek miały wsiąść zwierzęta – po parze z każdego gatunku. Dzięki takiej decyzji Boga, rodzaj ludzki przetrwał na ziemi. Nie wyginęły również zwierzęta. Żadne stworzenie znajdujące się poza arką nie przeżyło.

 

Przez czterdzieści dni i nocy padał deszcz. Po 150 dniach arka Noego osiadła na górze Ararat. Noe wypuścił najpierw kruka, później gołębicę, żeby przekonać się, czy niedaleko nie znajduje się suchy ląd. Za drugim razem gołębica przyniosła gałązkę oliwną, co znaczyło, że wody opadły. Następnie w ogóle nie wróciła – Noe mógł opuścić arkę. Wkrótce po tym zbudował ołtarz, złożył ofiarę Bogu, a Ten obiecał, że nie ześle już potopu na ziemię i nie wyniszczy całej ludzkości. Na niebie ukazała się tęcza jako znak przymierza.

 

Jan Kochanowski Pieśń o Potopie

Parafraza biblijnego opisu potopu. Burza i ulewne deszcze sprawiają, że w rzece wzbierają wody. Podmiot liryczny stwierdza, że należy zbudować korab, bo nie wiadomo, czy nie wrócą czasy wielkiego zniszczenia, a wtedy żadne stworzenie nie ocaleje. Autor wiąże wylew rzeki z potopem, z którego uratował się bogobojny Noe wraz z rodziną oraz część zwierząt.

Gdy mija żywioł, pozostaje tylko śmierć i zniszczenie. Bóg obiecuje więc Noemu, że już nigdy nie ześle potopu na świat. Mężczyzna staje się protoplastą nowej ludzkości.

 


Adam Mickiewicz Pan Tadeusz

Autor porównuje karczmę w Soplicowie do biblijnej arki Noego. Według niego przód karczmy wygląda jak statek, natomiast z tyłu budynek przypomina świątynię.

Mickiewicz przywołuje też na myśl skojarzenie ze stodołą, w której przebywają różne zwierzęta:

 

Karczma z przodu jak korab, z tyłu jak świątynia:

Korab, istna Noego czworogranna skrzynia,

Znany dziś pod prostackim nazwiskiem stodoły;

Tam różne są zwierzęta: konie, krowy, woły,

Kozy brodate; w górze zaś ptastwa gromady

I płazów choć po parze, są też i owady.

 

Włodzimierz Zagórski Historia patriarchy Noego

Żartobliwy wiersz, w którym Noe jest określony mianem „praszczura”. Jego ulubionym trunkiem jest wino, a Bóg go za to miłuje i nie pozwala mu zginąć w potopie. Noe nawet podczas czterdziestu dni ulewy nadużywa alkoholu, a arka służy mu za miejsce odpoczynku. Gdy Cham zauważa, że jego ojciec jest urżnięty, zostaje wyklęty przez Boga.

 


Stanisław Wyspiański Wesele

Rozświetlony dom, w którym odbywa się wesele, przypomina Racheli arkę Noego. Do takiego skojarzenia przyczynia się błoto znajdujące się wokół domu. Dziewczynie przychodzą na myśl potopy. Miejsce, mimo pijanych chłopów i hałasu, wydaje jej się tajemnicze i zachęcające. Arka jest na tyle pozytywnym skojarzeniem, że Rachela zostaje zwabiona do domu:

 

[…] ta chałupa rozświecona,

grająca muzyką w noc ciemną,

wydała mi się arcyprzyjemną,

jako arka, na kształt czarów łodzi,

i przyszłam.

 


Antoni Słonimski Potop

Autor nawiązuje do biblijnego potopu bardzo osobiście. Prosi Boga, żeby spuścił na niego deszcze. Pragnie też śmierci zwierząt i ludzi, którzy wywołują w nim negatywne odczucia. Chce mieć spokój od tych, którzy przyczyniają się do cierpienia, są dla niego ciężarem lub problemem. Słonimski przywołuje motyw gołębicy, którą Noe wypuścił z arki, aby sprawdziła, czy jest w pobliżu suchy ląd.

 


Inne przykłady literackie:

Wincenty Pol Pieśń o ziemi naszej (porównanie Tatr do zastygłego potopu);
Cyprian Kamil Norwid Promethidion (sztuka jako znak zwycięstwa dobra nad złem, porównanie sztuki do łuku przymierza);
Marc Connelly Zielone Pastwiska (aby skompletować menażerię, Noe udaje się do zoo);
Marian Stępień-Ługowski Potop (ludzie walczący z potężnym żywiołem; tęcza – symbol pojednania; pomnik przedstawiający ludzi podczas potopu; zapowiedź kolejnego zniszczenia);
Alfred Kowalkowski Posągi potopu (mroczna wizja Bożego gniewu, potop jako niszcząca siła);
Marianne Fredriksson Arka Noego (życie codzienne mieszkańców Sumeru przed potopem, budowa arki, przebieg samego potopu i trudności z nim związane).


Podziel się
oceń
0
0

komentarze (3) | dodaj komentarz

Język polski- Motyw nocy w literaturze.

sobota, 04 czerwca 2011 11:56

Noc to, z geograficznego punktu widzenia, ta część doby, w czasie której słońce nie świeci na danym obszarze kuli ziemskiej. Jest to specyficzna pora – wszędzie zalega ciemność, na dworze robi się chłodno, a ludzi morzy sen. Ze względu na wszechpanujący mrok, noc pobudza wyobraźnię. Rodzą się wtedy historie o duchach, które wychodzą na świat, by straszyć ludzi. Pełne tajemnicy opowieści sprowadzają się do jednego – do zła. Noc to siedlisko złych mocy, demonów, wilkołaków i morderców. Tego wszystkiego, czego człowiek się boi i przed czym ucieka.

 

Z drugiej strony, noc kojarzy się również z intymnością (mrok skrywa kochanków), a także z aktem tworzenia (cisza i spokój sprzyjają artystom i dają natchnienie). Noc kryje w sobie niesamowitość, niedookreśloność, coś, czego nie da się odkryć do końca – i dlatego tak bardzo fascynuje ludzi.

 

William Szekspir Sen nocy letniej

Komedia Szekspira usytuowana została w realiach baśniowych. Oto czworo młodych ludzi (Hermia i jej ukochany Lizander oraz Demetriusz przeznaczony na męża dla Hermii i Helena, zakochana w Demetriuszu), buntując się wobec sprzeciwu rodziców na ślub Hermii z Lizanderem, ucieka do lasu. Tam w historię młodych wplatają się jeszcze elfy: król i królowa oraz Puk – dzięki ich staraniom, udaje im się połączyć młodych w pary. Akcja dramatu rozgrywa się w nocnej scenerii. Zaczarowany las, emanujący magią nadaje nocy wymiar nierzeczywisty. Noc (i natura jednocześnie) ukazana jest jako pora wyzwalająca siły sprzyjające uczuciu takiemu, jak miłość. Ma ona charakter pozytywny.

 


Adam Mickiewicz Sonety krymskie (Bakczysaraj w nocy, Stepy akermańskie)

W cyklu Sonetów krymskich Adam Mickiewicz wielokrotnie powraca do opisu nocy. Nawiązując do popularnego w czasach romantyzmu motywu Orientu, stworzył wizerunek miasta Bakczysaraj:

 


[…] Srebrny król nocy dąży spocząć przy kochance. // Błyszczą w haremie niebios wieczne gwiazd kagańce, […] / Pod namiotem ciemności; niekiedy z ich szczytu / Budzi się błyskawica i pędem farysa / Przelatuje milczące pustynie błękitu.

 

Wprawdzie panuje mrok, jednak nie jest to mrok nieprzebyty, świat bowiem oświetlają gwiazdy, czasem i błyskawica. Z podobnym obrazowaniem mamy do czynienia w Stepach akermańskich:

 


Już mrok zapada, nigdzie drogi ni kurhanu; / Patrzę w niebo, gwiazd szukam, przewodniczek łodzi […]

 


W ogarniętych nocą miejscach panuje głucha cisza – symbol spokoju i równowagi. Noc nie jest tu nieprzyjazna. Poeta ukazuje jej tajemnicze piękno, czemu służą wyszukane metafory, porównania i epitety.

 

Johann Wolfgang Goethe Król Olch

Noc jest w tym utworze polem do popisu wyobraźni. Chory chłopiec, którego ojciec wiezie do domu, słyszy wzywający go głos króla olch i widzi postacie tańczące wśród drzew:

 

Czy widzisz, mój ojcze, tam tańczą wśród drzew / Srebrne królewny, czy słyszysz ich śpiew? / – O, synku mój, to księżyc tak lśni, / To księżyc tańczy wśród czarnych pni.

Nie do końca wiadomo, czy dziecko ma urojenia spowodowane złym stanem zdrowia, czy po prostu widzi i słyszy więcej od ojca racjonalnie podchodzącego do świata. Mamy tu do czynienia z romantyczną wizją nocy jako czasu przeznaczonego dla istot nadprzyrodzonych. To one, wywodzące się z natury, wychodzą ze swych schronień i zaczynają dominować w świecie, które okazuje się wtedy także, czy raczej przede wszystkim i ich królestwem.

 


Kazimierz Przerwa-Tetmajer Melodia mgieł nocnych (Nad Czarnym Stawem Gąsienicowym)

Ten młodopolski utwór jest obrazem impresjonistycznym (obrazem konkretnie ujętego, ulotnego momentu):

 


Cicho, cicho, nie budźmy śpiącej wody w kotlinie, / lekko z wiatrem pląsajmy po przestworów głębinie... […] / Oto gwiazdę, co spada, lećmy chwycić w ramiona, / lećmy, lećmy ją żegnać, zanim spadnie i skona […]

 


Noc jest tutaj tylko pretekstem. Jest tłem dla plastycznego przedstawienia wszystkich zjawisk dokonujących się wtedy, gdy mrok spowija ziemię. Ukazuje się nam obraz niezwykle barwny, wesoły wręcz. I pełen dynamizmu – noc, pod warunkiem, że zostanie zachowany warunek ciszy, daje człowiekowi możliwość bliskiego połączenia się z naturą dzięki uzewnętrznieniu przez niego emocji. 

 


Krzysztof Kamil Baczyński Pokolenie

W czasie wojny noc miesza się z dniem. Wprawdzie jest to czas snu, jednak nie odpoczynku. Walczący musi być czujny nieustannie:

 


Usta ściśnięte mamy, twarz wilczą, / Czuwając w dzień, słuchając w noc. […] / Nas nauczono. Nie ma litości. / Po nocach śni się brat, który zginął […] / Wstajemy nocą. Ciemno jest, ślisko. / Szukamy serca – bierzemy w rękę, / nasłuchujemy: wygaśnie męka, / ale zostanie kamień – tak – głaz.

 


Noc nie różni się niczym od dnia poza oczywistym faktem – jest ciemno. Jednak człowiek przestaje być na to czuły, przestaje być czuły na cokolwiek. Noc, w czasie której panuje względny spokój, pokazuje tylko w wyraźniejszym świetle spustoszenia, jakich dokonuje wojna. Nie tylko materialne, ale przede wszystkim mentalne. Chwila nocnego odpoczynku to też czas na zrozumienie swej bezradności wobec czasów i uświadomienie sobie swej anonimowości, w której przychodzi ginąć. 

 

Inne przykłady literackie:

Baśnie z tysiąca i jednej nocy (każdej nocy Szeherezada opowiada sułtanowi inną baśń)
Legenda o św. Aleksym (noc poślubna, w czasie której Aleksy opuścił swoją małżonkę i udał się na tułaczkę)
Jan Kochanowski Tren XIX (w nocy, w czasie snu, nachodzi poetę wizja jego zmarłej matki trzymającej w ręce córkę – Urszulkę)
Wacław Potocki Pospolite ruszenie (nocą wróg napada na obóz wojskowy; szlachta zamiast walczyć, śpi)
Aleksander Puszkin Noc (w nocy jest czas na miłość i poezję)
Adam Mickiewicz Świteź (jezioro w czasie nocy miejscem zjawisk nadprzyrodzonych, dziwów), Dziady, cz. II, Dziady, cz. IV (odprawianie czarów przez Guślarza w noc Zaduszek)
George Gordon Byron Giaur (w nocy Hassan mści się na niewiernej żonie, topiąc ją)
Bolesław Leśmian Nocą (noc symbolem niebytu, próżni, strachu)
Stanisław Wyspiański Noc Listopadowa (w noc, w którą wybucha powstanie, Demeter i Kora żegnają się ze sobą)
Fiodor Dostojewski Białe noce (spotkania oraz rozmowy Nastieńki i narratora w czasie petersburskich białych nocy sprzyjających zwierzeniom i miłości)
Antonie de Saint Exupéry Mały Książę (nocne gwiaździste niebo wzrusza i zachwyca)


Podziel się
oceń
0
0

komentarze (1) | dodaj komentarz

Język polski- ANALIZA I INTERPRETACJA "Romantyczności" Adama Mickiewicza.

czwartek, 02 czerwca 2011 18:41

Adam Mickiewicz „Romantyczność”:

- motto- cytat umieszczony przed tekstem utworu lub jego fragmentem, wyjaśniający zamysł autora, cechy charakterystyczne rozwijanego przezeń tematu lub ideologię dzieła; poprzez zamieszczanie motta pisarz daje często klucz do interpretacji utworu, a jednocześnie sygnalizuje fakt jego osadzenia w określonej tradycji myślowej i literackiej

- motto w utworze:

Zdaje mi się że widzę.... gdzie?
Przed oczyma duszy mojej.

Dwuwiersz pochodzi z dramatu Szekspira „Hamlet” (akt I, scena II). Tytułowy bohater mówi o swoim zamordowanym ojcu, którego duch za chwilę mu się ukaże. Pytanie „gdzie?” zadaje Hamletowi jego przyjaciel Horacjo, dla którego zjawa pozostanie jednak niewidzialna. W motcie należy dostrzec analogię do sytuacji przedstawionej w wierszu „Romantyczność”.

- apostrofa- zwrot do nieznanej nam jeszcze „dzieweczki”

- adresatka kolejnych słów- „dzieweczka”

- czas: „dzień biały”, miejsce: „miasteczko”

- dziwne, niezrozumiałe zachowanie bohaterki- coś łapie, z kimś rozmawia, mimo iż przy niej „nie ma żywego ducha”

Przy tobie nie ma żywego ducha,
Co tam wkoło siebie chwytasz?
Kogo wołasz, z kim się witasz?

- pytania do dziewczyny pozostają bez odpowiedzi: „Ona nie słucha”

- narrator próbuje nawiązać kontakt z „dzieweczką”, jest o kimś spoza tłumu, jest osobą postronną, z zewnątrz, wykształcony, ale nie ograniczony przez wiedzę

- ponowne stwierdzenie: „Ona nie słucha”- sugeruje brak kontaktu z nią

- opis zachowania dziewczyny: nieustanne zmiany nastroju, rozbiegane spojrzenie, które nagle nieruchomieje, płacz przechodzący w śmiech, opis sugeruje szaleństwo, a przynajmniej niezrównoważenie psychiczne bohaterki

To jak martwa opoka
Nie zwróci w stronę oka:

To strzela wkoło oczyma,
To się łzami zaleje;
Coś niby chwyta, coś niby trzyma;
Rozpłacze się i zaśmieje.

- siedem zwrotek monologu lirycznego dziewczyny dopełnia opis szaleństwa bohaterki

a)widzi ducha zmarłego przed dwoma laty Jasieńka- swego kochanka

b)nagle uświadamia sobie, że chłopak nie żyje, ogarnia ją strach, ale szybko zanika, ponieważ dziewczyna przypomina sobie bliski sercu widok- jego cudowne rysy twarzy

„Ach to on! lica twoje, oczki twoje!
„Twoja biała sukienka!

c)obłęd- wyobraża sobie, że trzyma Jasieńka za rękę

d)nie chce rozstania z ukochanym- tak naprawdę już się z nim rozstała, ale w jej umyśle ta myśl nadal nie egzystuje; pragnie umrzeć i zostać z ukochanym na zawsze, wyznaje: „Nie lubię świata” i wyjaśnia dlaczego jej źle „w złych ludzi tłumie”

e)zaprzeczenie niepoczytalności-doskonale rozumie swoją sytuację, widzi ludzi, którzy ją obserwują, zdaje sobie sprawę, że chcą nawiązać z nią kontakt, wychodzi im naprzeciw, sama pragnie zrozumienia

„Płaczę, a oni szydzą;
„Mówię, nikt nie rozumie;
„Widzę, oni nie widzą!

f)analogia między Karusią i Hamletem:

-nie mogą być zrozumiani przez otoczenie, ponieważ zostało im dane wyjątkowe doświadczenie, niedostępne innym, niepojęte dla przeciętnego śmiertlenika;

-mają kontakt ze światem pozagrobowym: Hamlet- duch zmarłego ojca, Karusia- duch zmarłęgo kochanka- ich widzenie odbywa się „oczyma duszy”, w sferze i o charakterze pozazmysłowym, nie podlega żadnym prawom, nie daje się zbadać i sklasyfikować;

-czują się wyizolowani, osamotnieni, mimo otaczających ich ludzi (samotność wśród tłumu)- samotność Karusi wynika z tego, że nikt poza nią nie widzi Jasieńka

g)reakcja ludu: nie szydzi z niej, nie jest obojętny, bo współczuje jej w cierpieniu i pragnie pomóc nieszczęśliwej, wierzy, że ich modlitwa pomoże odegnać od niej złe duchy i zjawy, wierzy o obecność Jasieńka, wyczuwa istnienie drugiego, pozazmysłowego świata, identyfikuje się z prawdą Karusi

h)narrator solidaryzuje się z postawą gminu:

I ja to słyszę, i ja tak wierzę,
Płaczę, i mówię pacierze.

i)starzec- przedstawiciel ówczesnej cywilizacji, sprzeciwia się tłumowi, ponieważ nie wierzy w obecność Jasieńka przy Karusi; rzeczywistość ujmuje w sposób czysto naukowy, uznaje cuda, ale tylko świata materialnego, o których istnieniu może się przekonać za pośrednictwem oka i szkiełka, czyli zmysłów i doświadczenia. Swój wywód kończy zgryźliwym podsumowaniem:

„Dziewczyna duby smalone bredzi,
„A gmin rozumowi bluźni.“

Badacze uważają, że starcem może być Jan Śniadecki.

Narrator o starcu: „widzisz świat w proszku, w każdej gwiazd iskierce”, „nie obaczysz cudu”, „martwe znasz prawdy”- mędrzec niezdolny do poznania świata

j)narrator- przedstawiciel ówczesnej cywilizacji, nie są mu obce sposoby poznania empirycznego, racjonalistycznego, wyznawanego przez mędrca (starca), potrafi się wyzwolić spod wiedzy „martwych prawd” i przyznać, że istnieje także inna rzeczywistość wobec której rozum i doświadczenie pozostają bezradne- świat, którego nie można zobaczyć, zmierzyć i zważyć, świat zjawisk nadprzyrodzonych, świat „prawd żywych”. Drogą do ich poznania jest „czucie i wiara”, a więc zaufanie własnej intuicji, irracjonalnemu przeczuciu. Wyznaje więc bezwzględną wyższość uczucia nad rozumem. Mówi, która postawa jest mu bliższa, ale całkowicie nie identyfikuje się z żadną z nich. Dowód tego- sentencja:

Miej serce, i patrzaj w serce!

Badacze uważają, że narratorem może być młody Mickiewicz.

k)Karusia- jej doznań nie da się zracjonalizować jako sennej mary lub złudzeń wzrokowych

-szaleństwo Karusi:

*według mędrca, dziewczyna jest szalona

*jej stan trudno określić przy pomocy terminów medycznych: somniacja, katelepsja, ekstazja

*szaleństwo jako choroba należy do kompetencji sztuki, do świata rozumnego

*dla romantyka: stan niejasny, dwuznaczny

*kwestia obłąkania Karusi przekreśla możliwość porozumienia między ludem a uczonym

*szaleństwo uwypukla przeciwstawność stanowisk bohaterów

*szaleństwo jako zjawisko istniejące relatywnie

*patologiczna wymowa zachowań Karusi

*różne postrzeganie szaleństwa (lud, narrator, a starzec)


Podziel się
oceń
0
0

komentarze (1) | dodaj komentarz

Język polski- Szaleństwo/Obłęd Heraklesa+funkcje i sposoby.

czwartek, 02 czerwca 2011 18:38

Jan Parandowski „Mitologia”: Herakles (Herkules)
Alkides (później Herakles, Herkules) otrzymał za żonę najstarszą córkę Kreona- Megarę. Po hucznym weselu zaślubiona para zamieszkała razem w nowym domu, który był prezentem ślubnym od króla Teb. Alkides i Megora doczekali się trzech synów. Sielanka została szybko przerwana. Gdy małżeństwo było w świątyni, by złożyć bogom ofiarę, Hera zesłała na Alkidesa obłęd. Mężczyzna myślał, że stojąca przy nim żona i dzieci to jacy okrutni wrogowie, którzy czyhają na jego życie, więc postanowił bronić się. Krzyczał:
„Nie mogę teraz złożyć bogom żadnej ofiary. Wszyscy wokół grożą mi śmiercią”.
Po chwili chwycił łuk, wziął strzały z kołczana i napiął cięciwę. Megara próbowała zapobiec temu:
„Co czynisz, mój mężu! Chcesz zabić dzieci?!”
To nie powstrzymało Alkidesa. Wyrok bogów jest nieodwołalny. Zabił żonę i dzieci. Służba przywiązała go do kolumny. Zasnął na kilka godzin. Gdy obudził się, wolny od obłędu, był nieświadomy tego, co zrobił. Gdy jeden człowiek wyznał mu, co wydarzyło się, Alkides krzyknął:
„Czemu jeszcze żyję, skoro zabiłem nadroższe mi istoty? Moi synkowie! Moja żono! O śmierci! Gdzie jesteś? Chcę umrzeć! Tylko śmierć pozwoli mi uciec od rozpaczy!”
Jest zrozpaczony i nie umie pogodzić się z tym, co zrobił.
Funkcje motyw szaleństwa/obłędu:
-wpływ szaleństwa na działanie człowieka
-szaleństwo jako droga do anormalnych czynów
-ukazanie potęgi bogów
-siła woli bogów
-ukazanie przeznaczenia od którego nie można uciec
Sposoby prezentacji motywu szaleństwa/obłędu:
-ukazanie szaleństwa za pomocą czynów Heraklesa
-przedstawienie wypowiadanych przez mężczyznę słów, emocjonalność, żywiołowość, dramatyzm


Podziel się
oceń
0
1

komentarze (1) | dodaj komentarz

poniedziałek, 22 grudnia 2014

Licznik odwiedzin:  796 491  

Wyniki ankiety

W wakacje:

Jestem cały czas w domu.: 36%
Wyjeżdżam.: 64%

Łączna liczba głosów: 9043

Kalendarz

« grudzień »
pn wt śr cz pt sb nd
01020304050607
08091011121314
15161718192021
22232425262728
293031    

O mnie

Zareklamuj swojego bloga!

O moim bloogu

Jeśli chcesz być na bieżąco, kliknij "LUBIE TO".

Głosuj na bloog

Średnia ocen: 3.7
Oddano głosów: 665

Wróć do głosowania

Wyszukaj

Wpisz szukaną frazę i kliknij Szukaj:

Subskrypcja

Wpisz swój adres e-mail aby otrzymywać info o nowym wpisie:

Statystyki

Odwiedziny: 796491
Punkty konkursowe: 0
Bloog istnieje od: 1620 dni

Lubię to

Więcej w serwisach WP

Bloog.pl

Bloog.pl